Column: Waarom het jammer is dat de suikertaks (voorlopig) niet doorgaat

Het Nationale Preventieakkoord is een feit! Eind november ondertekenden de overheid en vele andere organisaties het stuk waarin afspraken staan om de gezondheid van Nederlanders te bevorderen. Het akkoord wil drie grote oorzaken van ziekte tegengaan: overmatig alcoholgebruik, roken en overgewicht. Op het overgewicht wil ik in deze column wat verder ingaan.

Afspraken

Er zijn verschillende afspraken gemaakt om overgewicht tegen te gaan. Bijvoorbeeld dat meer ziekenhuizen, sportclubs en scholen gezonde voeding aanbieden in hun kantines. Daarnaast is afgesproken dat mensen en kinderen met overgewicht meer ondersteuning op maat krijgen.

Suikertaks

Allemaal hartstikke goed natuurlijk, maar jammer genoeg is er van 1 maatregel die op de lijst stond afgezien: de zogenaamde suikertaks. Dit is een extra belasting op producten met veel suikers. Een veel gebruikte suikertaks is de zo genaamde frisdranktaks. In de landen om ons heen is deze al toegepast met duidelijk effect, namelijk minder verkoop en consumptie van frisdranken. Vervolgens ontvangt de staat hier extra belastinggeld voor, wat weer uitgegeven kan worden aan andere programma’s met hetzelfde doel.

Het aantal theelepels suiker (TSP) in ieder blikje of flesje, per frisdrank.

Geld

De invloed van de levensmiddelenindustrie is groot en zij heeft deze suikertaks tegen kunnen houden. Momenteel is het in de supermarkt nog altijd goedkoper een reep chocola te kopen dan een appel. Geld blijft een hele belangrijke drijfveer voor consument, maar ook de frisdrankproducenten hebben er geen baat bij als hun producten duurder worden.

Kleurcodes

Dan word ik wel blij van de vele supermarkten die hierin wél hun maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen. Steeds vaker zie ik kleurcodes onder producten die aangeven hoeveel suikers producten bevatten. Bij mij in de buurt zie ik deze codes inmiddels ook bij de schappen met kinderdrankjes en toetjes.

Voedselkeuzelogo

Een andere afspraak die gemaakt is in het Preventieakkoord is een nieuw voedselkeuzelogo. Ik hoop dat men in de toekomst gaat voor het logo dat het best onderzocht is en het beste te begrijpen is: het zo genoemde ‘stoplichtlogo’. Want wees eerlijk, de betekenis van de verschillende kleuren in een stoplicht snappen we allemaal.

Het zo genaamde ‘stoplicht logo’ voor voeding, zoals het in Groot-Brittannië al is ingevoerd.

Rond de feestdagen is het wat mij betreft trouwens wel lekker om het rode stoplicht even te negeren… 🙂

Fijne feestdagen en een goed, fit en gezond 2019!

Sneaky kindermarketing ontmaskerd. Hoe herken je kinderreclame voor ongezonde producten?

Fabrikanten van voedingsmiddelen hebben uitgekiende technieken om te zorgen dat hun reclameboodschappen – en producten – bij je kind terechtkomen. Spijtig genoeg lijken de makers van de meest ongezonde producten die technieken het beste onder de knie te hebben. Kinderen ontwikkelen zo eerder een voorkeur voor slechte voeding, met alle gevolgen van dien. Tijd om kindermarketing te ontmaskeren en te stoppen.

Levensmiddelenfabrikanten hebben slimme manieren bedacht om te zorgen dat hun reclameboodschappen op de een of andere manier bij je kind terechtkomen. Het hoofddoel van de fabrikanten is immers het verdienen van geld door het verkopen van hun producten. Kindermarketing is overal, en maar liefst 94% van het totale beschikbare budget wordt besteed aan marketingcampagnes voor ongezond eten en drinken!

Meest sneaky vormen van kindermarketing

Op welke manieren proberen de producenten van ongezonde voedingsmiddelen onze kinderen (en hun opvoeders) zoal te beïnvloeden? Hieronder de 3 meest voorkomende sneaky manieren.

1. In de supermarkt
Tijdens het doen van boodschappen bijvoorbeeld staan de producten voor kinderen voor hen op ooghoogte. Ga maar eens gehurkt zitten in de supermarkt en kijk door de ogen van je kinderen. Ouders hebben vaak haast en onder die druk zijn we geneigd om eerder toe te geven. Fabrikanten weten dit maar al te goed en maken de verpakkingen voor kinderen extra aantrekkelijk. Zo worden kinderidolen, zoals tekenfilmhelden, verbonden aan producten en hebben de verpakkingen felle kleuren die vooral kinderen aanspreken. Ook huismerken maken hun eigen figuren op de verpakking om kinderen te verleiden. Overigens hebben Nederlandse voedingsmiddelenfabrikanten – onder druk van publieke opinie en overheid- in december 2016 besloten om geen kinderhelden meer op verpakkingen af te beelden. Het kan een eerste stap in de goede richting zijn.

2. Digitaal
De wetgeving blijft achter bij snelle groei in digitalisering van kindermarketing. Sommige fabrikanten gaan in zee met ontwikkelaars van online apps en spelletjes en verwerken hun reclameboodschappen hierin. In America wordt al gebruik gemaakt van geo-location systemen die gekoppeld zijn aan de smartphones om voedingsproducten real-time aan te prijzen in de omgeving van kinderen terwijl ze onderweg zijn. Via sociale media als Facebook, maar ook via populaire bloggers en video bloggers (vloggers) komen reclamebodschappen bij uw kinderen terrecht. Deze bloggers en vloggers worden betaald voor deze reclame uitingen en zijn vaak invloedrijk.

3. Via kinderevenementen
Kinderevenementen zijn gewilde objecten van sponsoring voor de voedingsmiddelenindustrie. Sportevenementen worden bijvoorbeeld vaak gesponsord door frisdrankfabrikanten. zoals Coca Cola of Red Bull Er is de laatste tijd een verschuiving gaande op dit gebied. Fabrikanten richten zich steeds meer op bewegen als tegenwicht voor ongezond eten en drinken. Dit is voor de aanbieders van al dat ongezonds natuurlijk een veel lucratievere boodschap dan hun producten minder aantrekkelijk maken. Maar uit onderzoek blijkt dat het aanpassen van voedingsgewoontes veel effectiever is dan bewegen alleen. Ook bijvoorbeeld het Koningsontbijt, een gratis ontbijt voor basisschoolkinderen op Koningsdag, en het Nationale Schoolontbijt werd de afgelopen jaren gesponsord door voedingsmiddelenfabrikanten met ongezonde producten in hun assortiment. Kritiek op deze aanpak van onder meer Foodwatch heeft er voor gezorgd dat het Nationaal Schoolontbijt inmiddels gezondere producten aanbiedt.

Totaalverbod

Dit is nog maar het topje van de ijsberg, volgens de alliantie Stop de Kindermarketing, een samenwerkingsverband tussen wetenschappers en consumenten- en gezondheidsorganisaties, zijn er maar liefst 35 vormen van kindermarketing! De alliantie wil dan ook dat er veel strengere regels komen en pleit zelfs voor een totaalverbod op marketing voor ongezond eten en drinken voor alle kinderen onder de 13 jaar. Wat mij betreft liever vandaag dan morgen.