Lees hier deel 2 in deze serie.

Cortisol is een hormoon dat wordt aangemaakt tijdens stress. Wij onderzochten of stress tijdens de zwangerschap leidt tot een hogere cortisolspiegel, en welke andere klachten tijdens de zwangerschap een relatie hebben met dit stresshormoon.

Tijdens de zwangerschapsperiode vinden er fysiologische aanpassingen plaats waardoor de algehele cortisolspiegels in het bloed hoger zijn dan normaal. Cortisol bereikt het ongeboren kindje via de placenta en beïnvloedt de orgaanrijping, waaronder die van de hersenen en de longen. Bij blootstelling aan te grote hoeveelheden cortisol, wordt de hersenontwikkeling van het ongeboren kind mogelijk nadelig beïnvloed.

Het onderzoek

In een grootschalig onderzoek naar de gevolgen van onder andere leefstijl- en omgevingsfactoren tijdens de zwangerschap op de ontwikkeling van het kind, namen we vragenlijsten af bij zwangere vrouwen. We wilden zo symptomen van stress, depressie en angst meten (gerelateerd aan werk, ouderschap of zwangerschap). Vervolgens namen we bloed af bij de deelnemende vrouwen. Zo werd onder meer het cortisolgehalte bepaald.

De bevindingen

We vonden in dit onderzoek geen verband tussen de mate van stress, angst of depressie en het cortisolgehalte in het bloed. Factoren die wel samenhingen met de hoogte van de cortisolspiegels waren leeftijd, pariteit (het aantal voorgaande bevallingen), BMI, CRP (een eiwit dat onder andere betrokken is bij ontsteking), het geslacht van het ongeboren kind, roken, slaapkwaliteit en het hebben van een baan (1).

De conclusie

Onze bevindingen bieden enige geruststelling voor vrouwen die tijdens de zwangerschap symptomen van stress, depressie of angst ervaren. Echter, de vrouwen die aan dit onderzoek meededen, hadden gemiddeld genomen ‘slechts’ milde tot matige klachten. We kunnen dus niet uitsluiten dat de cortisolspiegel bij ernstiger klachten wel stijgt. Als gevolg van hevige stress zou ook de doorlaatbaarheid van de placenta voor cortisol kunnen toenemen, zonder dat de cortisol-aanmaak bij de zwangere vrouw op zichzelf toeneemt. Meer onderzoek is dan ook nodig.

 

Lees hier deel 2 in deze serie.
Lees hier deel 1 in deze serie.

 


Gebruikte bronnen voor dit artikel:

  1. BLEKER, L.S., T.J. ROSEBOOM, T.G. VRIJKOTTE, R.M. REYNOLDS a S.R. DE ROOIJ. Determinants of cortisol during pregnancy – The ABCD cohort. Psychoneuroendocrinology [online]. 2017, 83. ISSN 18733360. Dostupné z: doi:10.1016/j.psyneuen.2017.05.026