“WOMB project onderzoekt wat de effecten zijn van een gezondere leefstijl op zwanger worden, zwanger zijn en de gezondheid van het kind.” Dat klinkt lekker kort en simpel, maar is het in de praktijk niet. Vaak krijgen we dan ook de vraag voorgelegd waarom de uitkomsten van (ons) wetenschappelijke onderzoek zo lang op zich laten wachten. In dit artikel probeer ik die vraag te beantwoorden.

Al in het najaar van 2015 stuurden wij deelnemende vrouwen uit eerdere onderzoeken een folder met de vraag of ze wilden deelnemen aan WOMB project. Een groot deel van deze vrouwen reageerde positief op het verzoek. Begin 2016 had het grootste deel van de deelnemers de vragenlijsten ontvangen die nodig zijn om mee te kunnen doen aan het onderzoek. De meeste vrouwen vulden deze vragenlijsten meteen in en stuurden ze naar ons op. Vervolgens was het wachten geblazen op de uitslag. Waarom?

De hele groep

Dat zit zo: deelnemers aan WOMB project mogen hun vragenlijsten invullen tot halverwege 2017. Alle vrouwen krijgen ruim een jaar de tijd om dit te doen. Niet alle deelnemers beginnen namelijk tegelijkertijd aan het deelnemerstraject. Sommigen melden zich pas later aan of willen/kunnen pas later hun lijsten invullen.
Omdat we graag uitkomsten willen hebben die iets zeggen over de gehele groep vrouwen en kinderen die aan WOMB project meedoen en niet over elke persoon individueel, wachten we tot we de gegevens van álle deelnemende vrouwen verzameld hebben. En dat duurt wel even…

Achter de schermen

En dat is niet de enige reden waarom de uitkomsten nog wel even op zich laten wachten. Na het invullen en inleveren van de vragenlijsten gaat voor ons als onderzoekers het werk eigenlijk pas echt beginnen. Alle vragenlijsten zijn dan wel binnen, maar zo’n 35% van de deelnemers heeft een papieren vragenlijst ingevuld. Hun antwoorden moeten eerst allemaal in de computer ingevoerd worden. Daarna controleren we de antwoorden op eventuele fouten en tegenstrijdigheden. Heeft iemand bijvoorbeeld eerst ingevuld nooit te hebben gerookt en verderop ingevuld dat ze op haar 25ste is gestopt met roken? Dan moet deze fout eruit worden gehaald. Dit heet het opschonen van de gegevens en dat kost veel tijd.

Gegevens analyseren

Na het verzamelen en opschonen, volgt het meest spannende onderdeel van het onderzoek: we gaan de gegevens analyseren. Alle onderzoeksgegevens staan in een groot bestand bij elkaar, en we kunnen nu gaan combineren en rekenen om tot de uitslag te komen. Dit gaat samen met veel wikken en wegen, nadenken en overleggen. Wat betekenen de resultaten, hoe verwerken we alle gegevens zo precies mogelijk. En als laatste, hoe gaan we dit goed en kloppend opschrijven?

Wetenschappelijk tijdschrift

Een belangrijk doel van wetenschappelijk onderzoek doen, is het delen van de kennis die je hebt verzameld. Dit delen doe je onder andere door de resultaten op te schrijven in een artikel, dat vervolgens gepubliceerd wordt in een wetenschappelijk tijdschrift. Ook dit proces kost tijd.
We schrijven met verschillende onderzoekers aan het artikel en overleggen regelmatig met elkaar over de tekst. Wetenschappers schrijven vaak verschillende versies voordat ze een definitief artikel hebben om op te sturen naar een wetenschappelijk tijdschrift.

Gespecialiseerde redactie

Nadat we het artikel opgestuurd hebben, kijken op de redactie van het wetenschappelijke tijdschrift gespecialiseerde wetenschappers er kritisch naar; is het onderzoek correct uitgevoerd, zijn de gegevens op een juiste manier bekeken, worden de resultaten duidelijk opgeschreven en reflecteren de onderzoekers kritisch op hun eigen resultaten? Als het artikel er echt helemaal klaar voor is, wordt het uiteindelijk gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift.

Betrouwbaarheid kost tijd

Pas nadat al deze stappen zijn doorlopen kunnen de deelnemers van WOMB project de resultaten wereldkundig maken. Dus heb je de vragenlijst in het begin van 2016 al netjes ingevuld? Dan het kan zomaar zijn dat je pas in 2018 wat te horen krijgt over de onderzoeksresultaten. Al die tijd zijn we dus achter de schermen druk bezig geweest. Zo kort als die ene zin ons onderzoek samenvat, zo veel meer tijd is er nodig om tot een goed onderzocht resultaat te komen. Helaas, het is niet anders. Maar als serieuze wetenschappers wil je betrouwbaar onderzoek doen en dat kost nu eenmaal tijd.

Voor alle deelnemers daarom een welgemeend: bedankt voor jullie geduld!