Berichten

Leefstijlbegeleiding bij vrouwen met overgewicht en kinderwens leidt op de lange termijn tot minder calorie-inname

WOMB-onderzoekers Tessa van Elten (links op de foto) en Matty Karsten onderzochten het verband tussen leefstijlbegeleiding en calorie-inname bij vrouwen met overgewicht en een kinderwens. Hun onderzoeksresultaten werden deze week gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift. Hieronder lees je de samenvatting van het onderzoek en de conclusies.

Achtergrond van het onderzoek:

In eerder onderzoek zagen we dat vrouwen met ernstig overgewicht (obesitas) en een onvervulde kinderwens tijdens een leefstijlbegeleidingstraject minder calorierijke snacks en dranken consumeerden en meer lichamelijk actief waren. Ook hadden ze een verbeterde hartgezondheid en minder vaak last van het metabool syndroom.
Omdat het veranderen van onze leefstijl ontzettend ingewikkeld is, is er in dit onderzoek gekeken of een gezondere leefstijl een aantal jaar lang kon worden volgehouden na het stoppen van het leefstijlbegeleidingstraject.

Hoe werd het onderzoek uitgevoerd?

Vijf jaar nadat vrouwen mee hadden gedaan aan een leefstijlbegeleidingstraject (leefstijlbegeleidingsgroep) werden ze benaderd voor dit vervolgonderzoek. Ze vulden op een vragenlijst in wat ze aten en droegen bewegingsmeters. Ook werd hun Body Mass Index (BMI) gemeten. De gegevens werden vergeleken met de vrouwen die geen leefstijlbegeleidingstraject hadden gevolgd (controlegroep). In totaal deden 80 vrouwen uit de leefstijlbegeleidingsgroep en 95 vrouwen uit de controlegroep mee met dit vervolgonderzoek.

Wat kwam er uit het onderzoek?

Vijf jaar na het leefstijlbegeleidingstraject aten en dronken vrouwen in de leefstijlbegeleidingsgroep nog steeds minder calorieën dan vrouwen in de controlegroep. We vonden geen verschillen tussen beide groepen in de mate van lichamelijke activiteit. Verder zagen we wel dat vrouwen die tijdens het leefstijlbegeleidingstraject ten minste 5% van hun originele gewicht waren afgevallen ook 5 jaar later nog steeds een lagere BMI hadden.

Dit onderzoek laat zien dat een leefstijlbegeleidingstraject mogelijk duurzame effecten heeft bij vrouwen met een kinderwens.

Het onderzoek is onlangs gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift ‘International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity (IJBNPA)’ en is volledig te lezen door hier te klikken.


WOMB symposium lied over onvervulde kinderwens

Tijdens het WOMB symposium op 7 september 2018 zongen Margreet Ridder en Jelke Smit het lied “voor alle moeders die hun kind nooit zagen”. Dit lied gaat over het leed van de onvervulde kinderwens en was speciaal voor het symposium geschreven. We hebben de opname van het optreden op veler verzoek hier op ons blog gepubliceerd.

Vitaminepillen: wel of niet slikken?

Vitaminepillen en voedingssupplementen: de ene persoon slikt dagelijks een hand vol, de ander vindt het onzin. Heb je supplementen nodig als aanvulling op je voeding? Of kan je prima zonder als je gezond eet?

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit omschrijft een voedingssupplement als “een product dat bedoeld is als aanvulling op de normale voeding en een geconcentreerde bron van vitaminen en mineralen of andere bioactieve stoffen vormt”.[1] In deze definitie wordt meteen iets belangrijks aangegeven: een supplement dient als een aanvulling. Het is dus geen vervanging van je stuk fruit, groente of vis.

Bepaalde groepen

Als je gezond bent en gevarieerd eet, heb je geen voedingssupplementen nodig. Wel zijn er bepaalde groepen mensen waarbij een voedingssupplement wordt aangeraden, omdat zij specifieke vitaminen/mineralen niet uit de voeding kunnen halen:[2],[3]

Pas geboren baby’s

Pas geboren baby’s hebben bijvoorbeeld extra vitamine D en vitamine K nodig. Een baby kan namelijk zelf nog niet voldoende vitamine K aanmaken. Ook bij kinderen tot 4 jaar oud wordt aangeraden om extra vitamine D bij te geven. Vitamine D is een vitamine die je uit voeding kan halen, maar zonlicht is de belangrijkste bron. Aangezien jonge kinderen goed tegen de zon beschermd moeten worden en ze vaak niet voldoende vitamine D uit de voeding binnenkrijgen, moet dit middels een supplement worden aangevuld.

Kinderwens en zwangerschap

Vrouwen met een kinderwens en vrouwen in het eerste trimester van de zwangerschap wordt aangeraden om foliumzuur te slikken. Daarnaast wordt ook deze groep geadviseerd om op het moment van een kinderwens/tijdens de zwangerschap vitamine D te gebruiken. Hoewel nog onduidelijk is of zwangere vrouwen echt baat hebben bij extra vitamine D en de behoefte aan deze vitamine ook niet hoger lijkt, hebben veel vrouwen een tekort. Een tekort aan vitamine D lijkt gevolgen te hebben voor de baby. Vandaar dat alle zwangere vrouwen wordt geadviseerd om vitamine D bij te slikken.

Vitamine D

Vitamine D is ook belangrijk voor mensen met een lichte huid die weinig buiten komen, of voor mensen met een donkere huid: Er wordt dan onvoldoende vitamine D uit zonlicht opgenomen. Vandaar dat wordt geadviseerd om een vitamine D supplement te gebruiken. Sowieso krijgen alle vrouwen vanaf 50 jaar het advies vitamine D bij te slikken en alle mannen vanaf 70 jaar. Onderzoek laat namelijk zien dat het risico op botbreuken hierdoor verminderd.

Veganistisch? Extra B12

Er zijn ook andere voedingssupplementen die worden aangeraden: Wanneer je veganistisch eet is het belangrijk om extra vitamine B12 bij te slikken.[4] Deze vitamine zit vooral in dierlijke producten, en als het in plantaardige producten voorkomt kan je lichaam het vaak niet goed opnemen. Wanneer je lichaam een tekort heeft aan vitamine B12 kan je een vorm van bloedarmoede krijgen, je moe gaan voelen, duizeligheid ervaren, hartkloppingen krijgen, of zelfs geheugenverlies of coördinatiestoornissen.

Diëtist

En tot slot zijn er nog groepen mensen waarvoor het goed is om een aanvullend multivitaminen- of mineralensupplement te gebruiken, omdat ze onvoldoende of eenzijdige voeding binnen krijgen. Denk bijvoorbeeld aan oudere mensen die niet meer zo heel veel eten. Of mensen die bariatrische chirurgie hebben ondergaan, hiervoor gelden specifieke aanbevelingen voor supplement gebruik om voldoende vitaminen en mineralen binnen te krijgen. Bepaalde ziektes kunnen met zich meebrengen dat er een vitamine of mineralen tekort ontstaat, waardoor wordt aangeraden om supplementen te gebruiken. Wanneer dit het geval is, zal dit altijd besproken worden door de behandelend arts of diëtist.

 


Bronnen:

[1] NVWA; Overzicht regels voedingssupplementen en kruidenpreparaten; https://www.nvwa.nl/onderwerpen/voedingssupplementen-en-kruidenpreparaten/regelgeving-voedingssupplementen-en-kruidenpreparaten/overzicht-regels-voedingssupplementen-en-kruidenpreparaten

[2] Voedingscentrum; Voedingssupplementen; https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/voedingssupplementen.aspx

[3] Gezondheidsraad; Evaluatie van de voedingsnormen voor vitamine D; https://www.gezondheidsraad.nl/nl/taak-werkwijze/werkterrein/gezonde-voeding/evaluatie-van-de-voedingsnormen-voor-vitamine-d

[4] Nederlandse Vereniging voor Veganisme; Vitamine B12; https://www.veganisme.org/voeding/voedingsstoffen/vitaminen/vitamine-b12/

WOMB project publicatie: ‘Kinderwens motiveert vrouwen met overgewicht gezond te leven’

Het onder begeleiding verbeteren van de leefstijl van vrouwen met overgewicht en een kinderwens heeft positieve gevolgen voor hart- en vaten. Dit blijkt uit een onderzoek uitgevoerd door het AMC in Amsterdam en het UMCG in Groningen, dat vorige week is verschenen in het Amerikaanse wetenschappelijke tijdschrift PLOS ONE.

Vrouwen die leefstijlbegeleiding krijgen, voelen zich daarnaast beter en worden vaker op de natuurlijke manier zwanger. De onderzoekers verwachten dat deze veranderingen ook op langere termijn een positieve invloed hebben op de gezondheid van de vrouwen en hun toekomstige kinderen.

Motivatie groter

Vrouwen kregen zes maanden lang leefstijlbegeleiding om het voedings- en bewegingspatroon te verbeteren. Dit leidde tot gewichtsverlies, een lagere bloeddruk en minder suiker in het bloed. Onderzoekers Vincent Wekker (AMC) en Lotte van Dammen (UMCG): “Wij denken dat een vurige kinderwens de motivatie vergroot om gezonder te gaan leven. Wanneer we deze vrouwen professioneel begeleiden, zien we veel positieve effecten op de gezondheid en het welbevinden, ook al gaat het ‘maar’ om enkele kilogrammen gewichtsafname. Een kinderwens lijkt een goede aanleiding voor vrouwen om de leefstijl en daarmee hun gezondheid, kwaliteit van leven en vruchtbaarheid te verbeteren.”

Onderzoekers Vincent Wekker en Lotte van Dammen

Metabool syndroom

De onderzoekers keken ook naar het voorkomen van het metabool syndroom. Dit syndroom wordt vastgesteld aan de hand van de hoeveelheid buikvet, de bloeddruk en het gehalte van vetten en suiker in het bloed. Dit syndroom vergroot de kans op het krijgen van hart- en vaatziekten. Vrouwen die begeleid werden om hun leefstijl te verbeteren hadden na de studie  ongeveer 30 procent minder kans op dit syndroom in vergelijking met de vrouwen die deze begeleiding niet kregen.

Langere termijn

Het onderzoek werd uitgevoerd in 23 verschillende ziekenhuizen bij 577 vrouwen verspreid door heel Nederland. Zij werden willekeurig verdeeld over twee groepen: één groep kreeg begeleiding om gezonder te eten en meer te bewegen, de andere groep kreeg dat niet. De onderzoekers verwachten dat de leefstijlverandering ook op de lange termijn positieve gevolgen heeft en dat de zwangerschap van een gezondere vrouw leidt tot gezondere kinderen. Om dit te onderzoeken zijn vrouwen en hun eventuele kinderen uitgenodigd voor vervolgonderzoek binnen het WOMB-project. De onderzoekers verwachten de resultaten medio 2018 te presenteren.

Dit onderzoek werd mogelijk gemaakt door subsidie van ZonMw, de Nederlandse Hartstichting en de Europese Commissie en is uitgevoerd in samenwerking met het NVOG.AMC en DC Klinieken bundelen krachten met nieuwe hiv-poli.

Het wetenschappelijke artikel is te vinden via deze link:
http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0190662

 

 

Ongewenst kinderloos: ‘Ook zonder kinderen is er leven’

Er zijn genoeg mensen te vinden die, ondanks allerlei medische vruchtbaarheidsbehandelingen, ongewenst kinderloos blijven. Laura (37) en Bas (35) vallen onder deze groep. Zij doen hun verhaal om andere koppels en zorgprofessionals te laten zien hoe een niet vervulde kinderwens kan veranderen naar een gelukkig leven zonder kinderen. ‘Een vruchtbaarheidstraject stoppen is niets om je voor te schamen’.

Lees meer

5 — Je water of je leven! Tips om voldoende te drinken tijdens de zomermaanden

Maximaal drie dagen kun je zonder drinken. Best weinig, vind ik eigenlijk. Laat even tot je doordringen hoe belangrijk vocht dan wel niet moet zijn voor je lichaam. Tijdens de warme zomermaanden is goed drinken nog belangrijker, en dat geldt al helemaal voor vrouwen die zwanger willen worden. Daarom: uitleg en tips van een ervaringsdeskundige.

Lees meer